ಭಾರತ್ ಬಂದ್ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ‘ಭಾರತ್ ಬಂದ್’ (Bharat Bandh) ಸದ್ದು ಜೋರಾಗಿದೆ. ಬರುವ ಫೆಬ್ರವರಿ 1 ರಂದು ದೇಶವ್ಯಾಪಿ ಬೃಹತ್ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಮತ್ತು ಬಂದ್ಗೆ ಹಲವಾರು ಸಂಘಟನೆಗಳು ಕರೆ ನೀಡಿವೆ. ಆದರೆ, ಈ ಬಾರಿಯ ಬಂದ್ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಬೆಲೆಗೋ, ರೈತರ ಸಮಸ್ಯೆಗೋ ಅಲ್ಲ. ಇದು ದೇಶದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಐಐಟಿ (IIT), ಐಐಎಂ (IIM) ಮತ್ತು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಒಳಗೆ ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡಿರುವ ‘ಜಾತಿ ಸಂಘರ್ಷ’ದ ಕಿಡಿ!
ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಯುಜಿಸಿ (UGC) ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಜಾರಿಗೆ ತಂದ ಒಂದೇ ಒಂದು ಹೊಸ ನಿಯಮ, ಈಗ ಇಡೀ ದೇಶದ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬಿರುಗಾಳಿಯನ್ನೇ ಎಬ್ಬಿಸಿದೆ. ಕರ್ಣಿ ಸೇನೆಯಂತಹ ಸಂಘಟನೆಗಳು ರಸ್ತೆಗಿಳಿದು ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಕರೆ ನೀಡಿದ್ದರೆ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಪೋಷಕರಲ್ಲಿ ಗೊಂದಲ ಮನೆಮಾಡಿದೆ.
ಅಷ್ಟಕ್ಕೂ ಏನಿದು ವಿವಾದ? ಫೆಬ್ರವರಿ 1 ಭಾನುವಾರವಾದರೂ ಬಂದ್ ಬಿಸಿ ಹೇಗಿರಲಿದೆ? ಇಲ್ಲಿದೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ.
ಯುಜಿಸಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದ ಆ ‘ವಿವಾದಾತ್ಮಕ’ ನಿಯಮವೇನು?
ಭಾರತದ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ಆಧಾರಿತ ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಅನುದಾನ ಆಯೋಗ (UGC), ಜನವರಿ 13 ರಂದು ‘ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನತೆಯ ಉತ್ತೇಜನ ನಿಯಮಗಳು, 2026’ ಅನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು. ಇದು 2012ರ ಹಳೆಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಬದಲಿಸಿದೆ.
ವಿವಾದದ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದು: ‘ಸುಳ್ಳು ದೂರು’ ರಕ್ಷಣೆ ರದ್ದು!
ಹೊಸ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಎಸ್ಸಿ (SC), ಎಸ್ಟಿ (ST) ಮತ್ತು ಒಬಿಸಿ (OBC) ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಕ್ಯಾಂಪಸ್ನಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ತಾರತಮ್ಯ ಎದುರಿಸಿದರೆ ದೂರು ನೀಡಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಸರಿಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ, ವಿವಾದ ಭುಗಿಲೆದ್ದಿರುವುದು ಈ ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದ:
- ಹಳೆಯ ನಿಯಮ (2012): ಯಾರಾದರೂ ದ್ವೇಷದಿಂದ ಜಾತಿ ತಾರತಮ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ‘ಸುಳ್ಳು ದೂರು’ (Frivolous Complaints) ನೀಡಿದರೆ, ಅಂತಹ ದೂರುದಾರರ ವಿರುದ್ಧವೂ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶವಿತ್ತು.
- ಹೊಸ ನಿಯಮ (2026): ಈ ‘ಸುಳ್ಳು ದೂರು’ ನೀಡಿದವರ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಅಂಶವನ್ನು ಹೊಸ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗಿದೆ.
ಯಾಕೆ ಈ ಪರಿಯ ಆಕ್ರೋಶ? ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರ ವಾದವೇನು?
ಕರ್ಣಿ ಸೇನೆ (Karni Sena) ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಮೇಲ್ಜಾತಿ ಪರ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ವರ್ಗದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಈ ನಿಯಮಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಸಿಟ್ಟಿಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಆಕ್ಷೇಪಣೆಗಳು ಇವು:
- “ನಾವೇನು ಮೊದಲೇ ಅಪರಾಧಿಗಳಾ?”: ಸುಳ್ಳು ದೂರು ನೀಡಿದವರ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮದ ಭಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಈ ಕಾನೂನು ಮೇಲ್ಜಾತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಕರ ವಿರುದ್ಧ ದುರ್ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಿದೆ. ಇದು ನಮ್ಮನ್ನು ದೂರು ದಾಖಲಾಗುವ ಮುನ್ನವೇ ಅಪರಾಧಿಗಳಂತೆ (Presumed Guilty) ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ಗಂಭೀರ ಆರೋಪ.
- ಏಕಪಕ್ಷೀಯ ನಿಯಮ: ಹೊಸ ನಿಯಮಗಳು ಕೇವಲ ದಲಿತ ಮತ್ತು ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ಮೇಲಿನ ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತವೆ, ಮೇಲ್ಜಾತಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆಯಬಹುದಾದ ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ಇದು ಒಳಗೊಂಡಿಲ್ಲ. ಇದು ಕ್ಯಾಂಪಸ್ಗಳಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ವೈಷಮ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ವಾದ.
ಯುಜಿಸಿ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಸಮರ್ಥನೆ ಏನು?
ಈ ಆಕ್ರೋಶದ ನಡುವೆಯೂ, ಹೊಸ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸುವವರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವ ಧರ್ಮೇಂದ್ರ ಪ್ರಧಾನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವರ ವಾದ ಹೀಗಿದೆ:
- ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ತಾರತಮ್ಯ: ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ತಾರತಮ್ಯದ ದೂರುಗಳು ಬರೋಬ್ಬರಿ 118% ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ. ರೋಹಿತ್ ವೇಮುಲ ಅಂತಹ ಘಟನೆಗಳು ಮರುಕಳಿಸಬಾರದು.
- ಸುರಕ್ಷಾ ಕವಚ: ದಲಿತ ಮತ್ತು ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಭಯವಿಲ್ಲದೆ ಕಲಿಯಲು ಈ ನಿಯಮಗಳು ಅನಿವಾರ್ಯ. ಇದು ಯಾರ ವಿರುದ್ಧವೂ ಅಲ್ಲ, ದುರ್ಬಳಕೆಯಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುವುದು ಎಂಬ ಭರವಸೆ ಸಿಕ್ಕಿದೆ.
ಫೆಬ್ರವರಿ 1 ರಂದು ಏನಾಗಲಿದೆ? ನೀವು ತಿಳಿಯಲೇಬೇಕಾದ ಸಂಗತಿಗಳು
ದೆಹಲಿ, ಮುಂಬೈ, ಬೆಂಗಳೂರು ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಕಾವು ಜೋರಾಗಿದೆ.
- ಭಾನುವಾರದ ರಜೆ (ದೊಡ್ಡ ರಿಲೀಫ್!): 2026ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1 ‘ಭಾನುವಾರ’ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ಶಾಲೆ, ಕಾಲೇಜು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಿಗೆ ಈಗಾಗಲೇ ಸಾಮಾನ್ಯ ರಜೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪೋಷಕರು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಶಾಲಾ ರಜೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಆತಂಕ ಪಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.
- ಏನಿರುತ್ತೆ? ಏನಿರಲ್ಲ?: ಇದು ಸರ್ಕಾರಿ ಪ್ರಾಯೋಜಿತ ಬಂದ್ ಅಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ರಸ್ತೆ ತಡೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಬಸ್ ಸಂಚಾರ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ವಾಹನಗಳ ಓಡಾಟದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದು. ದೂರದ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಪ್ಲಾನ್ ಮಾಡಿದ್ದರೆ ಎಚ್ಚರ ವಹಿಸಿ.
- ಅಗತ್ಯ ಸೇವೆಗಳು: ಆಸ್ಪತ್ರೆ, ಮೆಡಿಕಲ್ ಶಾಪ್, ಹಾಲು, ತರಕಾರಿ ಮುಂತಾದ ಅಗತ್ಯ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಅಡ್ಡಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಕ್ಯಾಂಪಸ್ನಲ್ಲಿ ‘ಸಮಾನತೆ’ ತರುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಜಾರಿಯಾದ ನಿಯಮಗಳು ಈಗ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಹೊಸ ‘ಸಂಘರ್ಷ’ಕ್ಕೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಿರುವುದು ವಿಪರ್ಯಾಸ.